dr Agnieszka Nitszke - Instytut Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych

dr Agnieszka Nitszke

Agnieszka Anna Nitszke, doktor nauk humanistycznych w zakresie nauk politycznych. Adiunkt w Katedrze Studiów nad Procesami Integracyjnymi w Instytucie Nauk Politycznych i Stosunków Międzynarodowych UJ. Wiceprezes krakowskiego oddziału Polskiego Towarzystwa Studiów Europejskich, członek Polskiego Towarzystwa Studiów Międzynarodowych. Autorka monografii Zasady ustroju federalnego w państwach niemieckojęzycznych. Studium porównawcze oraz artykułów poświęconych partiom politycznym w Europie i integracji europejskiej.

Zainteresowania naukowe:

  • integracja europejska i pozaeuropejska;
  • polityki Unii Europejskiej;
  • partie i systemy partyjne;
  • agencje Unii Europejskiej;
  • systemy polityczne i partyjne państw niemieckojęzycznych;
  • Szwajcaria i jej relacje z UE.

Granty i projekty badawcze

  • Europeizacja - transformacja - deeuropeizacja. 30 lat doświadczeń Grupy Wyszehradzkie - projekt analizuje ewolucję współpracy międzynarodowej państw Europy Środkowo-Wschodniej w formacie Grupy Wyszehradzkiej (V4). Okazją do podjęcia próby poszerzonej analizy jest obchodzone w lutym 2021 r. 30-lecie podjęcia współpracy. Forum, które w pierwszych latach istnienia miało na celu przygotowanie współpracujących państw do członkostwa w UE, stymulując proces europeizacji instytucji politycznych i wspierając wartości europejskie w gospodarce i społeczeństwie, po 2004 r. popadło w stagnację. Nowy rozdział współpracy rozpoczęło przejęcie władzy w Polsce przez PiS w 2015 r. Nowy rząd widział w V4 narzędzie prowadzenia autonomicznej polityki europejskiej. Sprzyjać temu miały rządy o podobnym obliczu ideowym i programowym w pozostałych trzech państwach. Nowa agenda V4 odeszła od ścisłej współpracy z UE na rzecz promowania własnego stanowiska. Od tej pory V4 przeszła kilka testów nowej formuły współpracy, wśród których były m.in. kryzys migracyjny, projekt Międzymorza, wybory przewodniczącego RE w 2017 r., czy niedawne negocjacje w sprawie Wieloletnich ram finansowych UE na lata 2021-2027 i powiązanie funduszy europejskich z zasadą praworządności. W każdym z powyższych przykładów postawa V4 lub części jej państw charakteryzowała się postawą eurosceptyczną. Stąd wniosek o stopniowej de-europeizacji V4. W tym celu nastąpi odniesienie do teorii europeizacji i, co jest ambicją Autorki, nastąpi próba skonstruowania modelu i zrębów teorii de-europeizacji, która jako pojęcie w nauce funkcjonuje, jednak nie ma jeszcze ugruntowanych podstaw teoretycznych. 

Projekt finansowany w ramach Priorytetowego Obszaru Badawczego Society of the Future.

Publikacje naukowe

I. Monografie

  1. System agencji Unii Europejskiej, Kraków 2017, ss. 226, online: http://www.jmc.inp.uj.edu.pl/agencje-ue
  2. Zasady ustroju federalnego w państwach niemieckojęzycznych. Studium porównawcze, Kraków 2013, ss. 210.

II. Redakcja i współredakcja prac zbiorowych

  1. Szwajcaria: Polityka i kultura, „Politeja” 2023, nr 1(82), pod red. A. Nitszke, K. Koźbiała i A. Porębskiego, ss. 278(z 428)
  2. Podsumowanie VIII kadencji PE : wyzwania integracji europejskiej w latach 2014–2019, pod red. A. Nitszke, J.J. Węca, Kraków 2019, ss. 427
  3. Traktat lizboński: dobre rozwiązanie w czasach kryzysu?, „Politeja” 2018, nr 3(54), pod red. J.J. Węca i A. Nitszke, ss. 383
  4. Naturalnie neutralna. Polityka zagraniczna Konfederacji Szwajcarskiej, Kraków 2014, ss. 148;
  5. Nowe strategie na nowy wiek. Granice i możliwości integracji regionalnych i globalnych, Kraków 2013 (razem z M. Chorośnickim, J.J. Węcem, A. Czubik, A. Głogowskim, I. Krzyżanowską-Skowronek, E. Szczepankiewicz-Rudzką i M. Tarnawskim), ss. 690.
  6. Polityki europejskie. Perspektywa finansowa 2014-2020, Kraków 2015, ss. 294;

III. Rozdziały (artykuły) w pracach zbiorowych

  1. Europeizacja Szwajcarii vs. helwetyzacja Unii Europejskiej : Szwajcaria jako laboratorium integracji?, [w:] Wspólnoty wartości : dziedzictwo i tożsamość: studia ofiarowane Profesorowi Andrzejowi Porębskiemu, pod red. F. Czecha, L. Korporowicza i P. Plichty, Kraków 2023, s. 131-151, DOI: 10.12797/9788381380904.08
  2. Der Beitrag Bronisław Geremeks zur polnischen Außenpolitik und Sicherheit : Polens NATO-Beitritt, [w:] Europa und die Europäer : Perspektiven der polnischen Wissenschaft im 21. Jahrhundert : im Gedenken an Bronisław Geremek, pod red. J.J. Węca i B. Gierat-Bieroń,  Wiesbaden 2023, S. 57-83, DOI: 10.13173/9783447120241.057
  3. Znaczenie OBWE dla bezpieczeństwa euroatlantyckiego w XXI w., [w:] Podsumowanie polskiego przewodnictwa w Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, Kraków 2022, pod red. M. Dulaka, Kraków 2022, s. 8-16, online: https://ruj.uj.edu.pl/server/api/core/bitstreams/73ae9330-c15d-4763-85f1-6d5c45ad325c/content
  4. The European Union versus Russian disinformation, Information security policy : conditions, threats and implementation in the international environment, pod red P. Bajora, Kraków 2022, s. 35-51, 10.12797/9788381388276.02
  5. Politica d'assunzione nei termini del Mercato europeo commune, [w:] Genesi 3, 19 : "Con il sudore del tuo volto mangerai il pane": il lavoro e la religione, pod red. A. Nesti, A. Anderle, San Gimignano 2020, S. 133-138
  6. Reforma Wspólnego Europejskiego Systemu Azylowego w dobie kryzysu migracyjnego, [w:] Podsumowanie VIII kadencji Parlamentu Europejskiego : wyzwania integracji europejskiej w latach 2014-2019, pod red. A. Nitszke i J.J. Węca, Kraków 2019, s. 397-414
  7. Wpływ kryzysu migracyjnego na zmiany w obszarze Europejskiej Polityki Sąsiedztwa, [w:] Kryzysy w Unii Europejskiej w drugiej dekadzie XXI wieku : uwarunkowania - przebieg – implikacje, pod red. T. Kubina i M. Stolarczyka, Katowice 2018, s. 417-437
  8. Europejski Urząd Wsparcia w dziedzinie Azylu (EASO) : założenia i praktyka  funkcjonowania agencji w dobie kryzysu uchodźczego UE, [w:] Unia Europejska i wybrane państwa świata wobec kryzysu migracyjnego, pod red. J. Nadolskiej, P. Stawarza, K.A. Wojtaszczyka, Warszawa 2017, s. 35-53
  9. Regionalne fora współpracy międzynarodowej w procesie europeizacji Polski : doświadczenia współpracy w ramach Grupy Wyszehradzkiej i Trójkąta Weimarskiego, [w:] III Rzeczpospolita Polska 1990-2016 : opinie, dylematy, kontrowersje, pod red. E. Bujwid-Kurek i W. Kasprowskiego, Kraków 2016, s. 201-225
  10. Brytyjska Partia Konserwatywna wobec procesu integracji europejskiej, [w:] Konstytucjonalizm, doktryny, partie polityczne: księga dedykowana Profesorowi Andrzejowi Ziębie, pod red. R. Kłosowicza, G.M. Kowalskiego, T. Wieciecha i in., Kraków 2016, ss. 587-597.
  11. Perspektywy finansowe Unii Europejskiej, [w:] Polityki europejskie. Perspektywa finansowa 2014-2020, pod red. A. Nitszke, Kraków 2015, ss. 9-22
  12. Budżet Unii Europejskiej, [w:] Polityki europejskie. Perspektywa finansowa 2014-2020, pod red. A. Nitszke, Kraków 2015, ss. 23-40.
  13. Włodzimierz Aleksander Czerkawski, [w:] Księga Jubileuszowa Nauk Politycznych, pod red. A. Zięby, Kraków 2015, ss. 55-69
  14. Szwajcarska Partia Ludowa a polityka zagraniczna Szwajcarii, [w:] Naturalnie neutralna. Polityka zagraniczna Konfederacji Szwajcarskiej, pod red. A. Nitszke, Kraków 2014, s. 81-97;
  15. Polityczne implikacje kryzysu gospodarczego w państwach członkowskich Unii Europejskiej, [w:] Kryzys w Unii – Unia w kryzysie, pod red. A. Kirpszy, G. Stachowiaka, Kraków 2013, 33-52;
  16. Przywództwo polityczne w Unii Europejskiej – traktaty i praktyka, [w:] Przywództwo polityczne w Polsce i na świecie, pod red. M. Hartlińskiego, Olsztyn 2013, s. 291-321;
  17. Polityka azylowa Unii Europejskiej. Między idealizmem a realizmem, [w:] Dylematy strategiczne XXI wieku, pod red. R. Kłosowicza, B. Szlachty, J.J. Węca, Kraków 2013, s. 353-365;
  18. Partie protestu w Niemczech. W poszukiwaniu kryterium wyróżniającego, [w:] Partie polityczne w Polsce i w Europie. Struktury, funkcje, strategie w zmieniającym się otoczeniu, pod red. A. Pacześniak, M. Wincławskiej, Toruń 2013, s. 83-104;
  19. Przemiany węgierskiego systemu partyjnego po wyborach parlamentarnych w 2010 roku, [w:] Partie i systemy partyjne Europy Środkowo-Wschodniej. Dwie dekady doświadczeń, pod. red. A. Czwołka, M. Nowak-Paralusz, K. Gawron-Tabor, Toruń 2013, s. 135-158;
  20. Europejska Polityka Sąsiedztwa jako element strategii bezpieczeństwa Unii Europejskiej, [w:] Nowe strategie na nowy wiek. Granice i możliwości integracji regionalnych i globalnych, pod red. M. Chorośnickiego, J.J. Węca, A. Czubik, A. Głogowskiego, I. Krzyżanowskiej-Skowronek, A. Nitszke. E. Szczepankiewicz-Rudzkiej i M. Tarnawskiego, Kraków 2013, s. 463-477;
  21. Model organizacyjny partii politycznych w państwach federalnych. Analiza porównawcza na przykładzie państw niemieckojęzycznych (Niemcy, Szwajcaria, Austria), [w:] Partie polityczne w początkach XXI wieku. Problemy rozwoju, organizacji i funkcjonowania, pod red. M. Wincławskiej, Toruń 2013, s. 407-433;
  22. Obraz polskiej prezydencji w mediach zagranicznych, [w:] Podsumowanie polskiej prezydencji w Radzie UE, pod red. A. Kirpszy, G. Stachowiaka, Kraków 2012, s. 183-217;
  23. Zasada federalizmu w ustroju i praktyce Republiki Federalnej Niemiec, [w:] Po obu stronach Odry. Polska, Niemcy i ich wzajemne relacje w XX i XXI wieku – wybrane problemy, pod red. K. Kąckiej, Toruń 2011, s. 17-54;
  24. Socjaldemokracja w Polsce, Czechach i na Węgrzech po 1989 r. Analiza porównawcza aktualnej pozycji, [w:] Polska i Europa Środkowa: demokratyzacja, konsolidacja, europeizacja, pod red. E. Nowak, R. Riedla, Lublin 2010, s. 394-402;
  25. System partyjny Cypru, [w:] Systemy partyjne państw Unii Europejskiej, pod red. B. Kosowskiej-Gąstoł, Kraków 2010, s. 55-69;
  26. System partyjny Hiszpanii, [w:] Systemy partyjne państw Unii Europejskiej, pod red. B. Kosowskiej-Gąstoł, Kraków 2010, s. 149-164;
  27. System partyjny Niemiec, [w:] Systemy partyjne państw Unii Europejskiej, pod red. B. Kosowskiej-Gąstoł, Kraków 2010, s. 241-258;
  28. System partyjny Węgier, [w:] Systemy partyjne państw Unii Europejskiej, pod red. B. Kosowskiej-Gąstoł, Kraków 2010, s. 345-360;
  29. Prawnoustrojowe i polityczne aspekty zjednoczenia Niemiec w kontekście federalizmu niemieckiego, [w:] Niemcy w XXI wieku. Wybrane problemy polityczne i społeczne. Szkice historyczne i politologiczne, pod red. M.M. Kosmana i S. Sadowskiego, Bydgoszcz 2009, s. 47-58;
  30. Wpływ instytucjonalizacji partii politycznych w Szwajcarii na ich stosunek do integracji europejskiej [w:] Fenomen Szwajcarii wobec Unii Europejskiej. Przyczyny i skutki szczególnej pozycji Konfederacji Helweckiej w Europie, pod red. B. Wiśniewskiej-Paź, Warszawa 2009, s. 45-64.

IV. Artykuły w czasopismach naukowych

  1. The European Union's involvement in global migration management : possibilities  and limitations, "Global Policy", 18 August 2024, Vol. 15, No. S8, S. 51-56,  https://doi.org/10.1111/1758-5899.13419
  2. Polityka klimatyczna jako narzędzie polaryzacji politycznej na przykładzie agendy Szwajcarskiej Partii Ludowej, „Athenaeum. Polskie Studia Politologiczne” 2024, nr 82 (2), s. 169-190, DOI: 10.15804/athena.2024.82.10
  3. Postrzeganie Grupy Wyszehradzkiej i Inicjatywy Trójmorza w niemieckiej przestrzeni politycznej, „Przegląd Zachodni” 2022, nr 3 (384), s. 97- 110, https://iz.poznan.pl/plik,pobierz,5621,6d02627523e792301a1e93d9dfe1d573/PZ32022online.pdf
  4. Instrumentalizacja migracji : proceduralizacja versus humanizacja polityki azylowej Unii Europejskiej, „Politeja” 2024, nr 21 1, s. 239-251, DOI: 10.12797/Politeja.20.2024.88.1.14
  5. Antyeuropejski wymiar referendów szwajcarskich : casus Szwajcarskiej Partii Ludowej, „Politeja” 2023, nr 20 1, s. 123-141, DOI: 10.12797/Politeja.20.2023.82.07
  6. Poland's response to the migration crisis on the Polish-Belarusian border in the light of European Union law, „Athenaeum. Polskie Studia Politologiczne” 2023, nr 79 (3), s. 179-193, https://doi.org/10.15804/athena.2023.79.09
  7. Inicjatywa Trójmorza : role - funkcje - kontrowersje z perspektywy teorii europeizacji, „Rocznik Integracji Europejskiej” 2022, nr 16, s. 307-322, DOI: 10.14746/rie.2022.16.18
  8. Europejska Służba Działań Zewnętrznych : nowa jakość dyplomacji unijnej?, „Politeja” 2018, nr 3 (54), s. 257-269, https://doi.org/10.12797/Politeja.15.2018.54.17
  9. EU agencification?: a new framework for the functioning of decentralized agencies of the European Union, „Athenaeum. Polskie Studia Politologiczne” 2018, nr 59, s. 205-223, DOI: 10.15804/athena.2018.59.13
  10. Niemieckie ugrupowania polityczne wobec kryzysu uchodźczego, „Teka Komisji Politologii i Stosunków Międzynarodowych” 2017, nr 3, s. 97-111, http://dx.doi.org/10.17951/teka.2017.12.3.97
  11. Współautorstwo z Monika Ślufińska, Activities of the Visegrad Group in the context of the CFSP of the EU, „Historia i Polityka” 2017, nr 22(29), s. 9-27, DOI: 10.12775/HiP.2017.024
  12. W kierunku nowej Europejskiej Polityki Sąsiedztwa Unii Europejskiej, "Rocznik Integracji Europejskiej" 2016, nr 10, s. 381-396, DOI: 10.14746/rie.2016.10.24;
  13. Coalitions between Political Groups in the European Parliament. An Analysis of the Experiences of the EP of the Seventh Term, "Athenaeum" 2016, vol. 52, pp. 163-172, DOI: 10.15804/athena.2016.52.09;
  14. Kompetencje budżetowe Parlamentu Europejskiego, “Politeja” 2015, nr 3, ss. 381-399;
  15. Wpływ ośrodków eksperckich na kształtowanie polityki bezpieczeństwa w Polsce, „Przegląd Politologiczny" 2015, nr 2, ss. 59-73;
  16. The Swiss model of Federalism. Some lessons for the European Union, „Przegląd Politologiczny" 2014, nr 3, s. 19-33;
  17. Niemcy jako państwo partyjne – idea i praktyka ustrojowa, „Athenaeum" 2012, nr 35, s. 131-155;
  18. The theory of federalism: the features of the federal order of the state, ,,Politeja" 2008, nr 2, s. 415-434.

V. Recenzje

  1. Unia Europejska – Chiny dziś i w przyszłości, pod red. Józefa M. Fiszera, Instytut Studiów Politycznych PAN, Warszawa 2014, „Przegląd Politologiczny” 2016, nr 1, ss. 205-207;
  2. (wspólnie z A. Porębskim) R. Matyja, Granice demokracji bezpośredniej. Wpływ szwajcarskiego systemu politycznego na proces integracyjny muzułmańskiej mniejszości religijnej, Wydawnictwo Poligraf, Brzezia Łąka 2014, „Politeja” 2015, nr 39, ss. 415-422;
  3. System euroatlantycki i bezpieczeństwo międzynarodowe w multipolarnym świecie. Miejsce i rola Polski w euroatlantyckim systemie bezpieczeństwa, pod red. Józefa M. Fiszera, Instytut Studiów Politycznych PAN, Warszawa 2013, „Przegląd Zachodni” 2015, nr 2, ss. 301-305;
  4. B. Kosowska-Gąstoł, Europejska Unia Demokratyczna czyli o współpracy partii chrześcijańsko-demokratycznych i konserwatywnych, Kraków 2004, „Politeja" 2005, nr 1, s. 491-498.